การแข่งขันด้านปัญญาประดิษฐ์ (AI) ระหว่างสหรัฐฯ และจีนกำลังร้อนแรงขึ้นอย่างต่อเนื่อง และล่าสุดความขัดแย้งได้ขยายจากเรื่องชิปประมวลผลและโมเดล AI มาสู่ เครื่องมือสำหรับนักพัฒนา (AI Coding Tools)
มีรายงานว่า Alibaba ได้ออกคำสั่งภายในบริษัท ห้ามพนักงานใช้งาน Claude Code ซึ่งเป็นผู้ช่วยเขียนโค้ดจากบริษัท Anthropic โดยจะเริ่มมีผลตั้งแต่วันที่ 10 กรกฎาคม 2026 พร้อมจัดให้เป็นซอฟต์แวร์ที่มี “ความเสี่ยงสูง” และแนะนำให้พนักงานเปลี่ยนไปใช้เครื่องมือภายในของบริษัทแทน
ทำไม Alibaba ถึงสั่งแบน Claude Code?
รายงานระบุว่า สาเหตุหลักมาจากข้อกังวลด้านความปลอดภัย หลังนักวิจัยค้นพบว่า Claude Code เคยมีระบบที่สามารถตรวจสอบข้อมูลบางอย่างของสภาพแวดล้อมการใช้งาน เช่น เขตเวลา (Time Zone) หรือโดเมนที่เกี่ยวข้องกับประเทศจีน เพื่อใช้ตรวจจับการเข้าถึงจากพื้นที่ที่ Anthropic ไม่เปิดให้บริการอย่างเป็นทางการ
แม้ทีมวิศวกรของ Anthropic จะอธิบายว่าฟีเจอร์ดังกล่าวเป็นมาตรการป้องกันการใช้งานที่ละเมิดเงื่อนไขบริการ และมีการนำออกไปแล้ว แต่ Alibaba มองว่ากลไกดังกล่าวสร้างความเสี่ยงต่อความปลอดภัยของข้อมูลภายในองค์กร จึงตัดสินใจห้ามใช้งานภายในบริษัท
พนักงานถูกสั่งให้เปลี่ยนไปใช้ Qoder
นอกจากการแบน Claude Code แล้ว Alibaba ยังแนะนำให้พนักงานเปลี่ยนไปใช้ Qoder ซึ่งเป็นเครื่องมือ AI สำหรับช่วยเขียนโปรแกรมที่บริษัทพัฒนาหรือสนับสนุนภายในองค์กร
การเคลื่อนไหวครั้งนี้สะท้อนให้เห็นว่าบริษัทเทคโนโลยีรายใหญ่ของจีนกำลังผลักดันการใช้เครื่องมือ AI ภายในประเทศ เพื่อลดการพึ่งพาแพลตฟอร์มจากสหรัฐฯ และควบคุมข้อมูลสำคัญขององค์กรได้มากขึ้น
อ่านเพิ่มเติม
ความขัดแย้งระหว่าง Anthropic และ Alibaba รุนแรงขึ้น
การแบนครั้งนี้ไม่ได้เกิดขึ้นอย่างโดดเดี่ยว แต่เกิดขึ้นหลังจากความสัมพันธ์ระหว่างทั้งสองบริษัทตึงเครียดมาระยะหนึ่ง
ก่อนหน้านี้ Anthropic เคยกล่าวหาว่ามีการพยายามเข้าถึงและนำความสามารถของโมเดล Claude ไปใช้ฝึกโมเดล AI อื่นผ่านกระบวนการที่เรียกว่า Model Distillation โดยมีการกล่าวหา Alibaba ว่าใช้บัญชีจำนวนมากเพื่อเข้าถึงระบบ แม้ Alibaba จะไม่ได้ออกมายอมรับข้อกล่าวหาดังกล่าวก็ตาม
เหตุการณ์ล่าสุดจึงถูกมองว่าเป็นอีกหนึ่งบทของการแข่งขันด้าน AI ระหว่างบริษัทเทคโนโลยีจากสองประเทศ
สะท้อนการแบ่งขั้วของอุตสาหกรรม AI
ในช่วงไม่กี่ปีที่ผ่านมา โลก AI เริ่มแบ่งออกเป็นสองระบบนิเวศอย่างชัดเจน
ฝั่งสหรัฐฯ มีบริษัทอย่าง
- OpenAI
- Anthropic
- Microsoft
ขณะที่ฝั่งจีนมีผู้เล่นรายใหญ่ เช่น
- Alibaba
- Tencent
- Baidu
- DeepSeek
หลายบริษัทเริ่มจำกัดการเข้าถึงเทคโนโลยีของอีกฝ่าย ทั้งจากเหตุผลด้านความมั่นคง ความปลอดภัย และการแข่งขันทางธุรกิจ ส่งผลให้บริษัทต่าง ๆ หันมาพัฒนาโมเดลและเครื่องมือของตนเองมากขึ้น
กระทบผู้ใช้ทั่วไปหรือไม่?
สำหรับผู้ใช้งานทั่วไป เหตุการณ์นี้แทบไม่มีผลโดยตรง เพราะเป็นนโยบายภายในของ Alibaba
อย่างไรก็ตาม สำหรับนักพัฒนาซอฟต์แวร์และองค์กรขนาดใหญ่ ข่าวนี้สะท้อนให้เห็นว่า การเลือกใช้ AI ไม่ได้พิจารณาแค่ความสามารถของโมเดลอีกต่อไป แต่ยังรวมถึงความปลอดภัยของข้อมูล ความเป็นส่วนตัว และความเชื่อมั่นต่อผู้ให้บริการ
ในอนาคต บริษัทต่าง ๆ อาจกำหนดนโยบายควบคุมการใช้เครื่องมือ AI ของบุคคลที่สามเข้มงวดขึ้น โดยเฉพาะในองค์กรที่เกี่ยวข้องกับข้อมูลสำคัญ
สรุป
การที่ Alibaba สั่งห้ามพนักงานใช้ Claude Code ไม่ได้เป็นเพียงประเด็นด้านความปลอดภัยของซอฟต์แวร์ แต่ยังสะท้อนการแข่งขันที่เข้มข้นระหว่างบริษัท AI จากสหรัฐฯ และจีน
เมื่อ AI กลายเป็นโครงสร้างพื้นฐานสำคัญของธุรกิจ การควบคุมว่า “ใครเป็นเจ้าของเทคโนโลยี” และ “ข้อมูลถูกส่งไปที่ไหน” กำลังกลายเป็นประเด็นสำคัญไม่แพ้ความสามารถของโมเดลเอง และมีแนวโน้มว่าจะส่งผลต่อทิศทางของอุตสาหกรรม AI ทั่วโลกในระยะยาว
